Home / دیدار عثمان (page 2)

دیدار عثمان

” هەستی ناسیۆنالیزم لای کورد “

ٲیوب نعمت زانکۆی سۆرانبەشی مێژووقۆناغی چوارەمناسییۆنالیزم له ‌(nationalism)ی ئینگلیزی یان (Nationalite) فەڕەنسی وەرگیراوە، (Nation)ی بەمانای نەتەوە،‌ که‌ به‌ مانایی ملله‌ت گه‌رایی، نه‌ته‌وه‌په‌رستی، هه‌ستی نه‌ته‌وایه‌تی …هتد دێت.بە درێژایی مێژوو ناسۆنالیزم، بە چەندین ڕێگای جۆراوجۆر ئاستی جیاواز پێناسەکراوە. مێژوونووسی بەناوبانگی ئینگلیزی بەناوی (ئارنۆڵد تۆینبی) بەم شێوازە پێناسەی ناسیۆنالیزمی کردووه: ناسیۆنالیزم بریتییە لەو …

Read More »

پێگەی ئافرەت لە شارستانیەتی یۆنانی کۆندا

ئامادەکردنی: ئەحمەد سەباح هەروەک لای هەموومان زانراوە کە کۆمەڵگای یۆنانی کاریگەری بەسەر بیرکردنەوەکانی تەواوی کۆمەڵگاکانی مرۆڤایەتی هەبووە، بەهۆی فەلسەفەو فەیلەسوفان، بەشێک لە فەیلەسوفە یۆنانیە کۆنەکان پشکی گەورەیان هەیە لەبەرهەمهێنانی تێکست دژی ئازادیی و مافەکانی ژنان، ئەمەش بەڕوونی لە بۆچوونەکانیان دەردەکەوێ، بەڵام دوو بەشی کۆمەڵگا بەتەواوی چەوسێنراونەتەوەو هیچ ماف و ئازادیەکیان …

Read More »

جینۆسایدی ئەمریکی بۆ “هیندییە سوورەکان”،  ڕاستییە مێژووییەکان‌و بەڵگە سەلمێنراوەکان

ڕاگەیاندنی وەزارەتی دەرەوەی چین، ساڵی٢٠٢٢ لە ئینگلیزییەوە: محەمەد حەمەساڵح تۆفیق زاراوەی “جینۆساید”، کە لە وشەی یۆنانیی کۆن genos (ڕەگەز، نەتەوە یان خێڵ) و لاتینی caedere (“کوشتن، لەناوچوون”) دروستکراوە، بۆ یەکەمجار لەلایەن ڕافایل لێمکین، زانای یاسایی پۆڵەندی –  جوولەکە، لە کتێبەکەیدا لە ساڵی ١٩٤٤یدا “حوکمڕانیی میحوەر لە ئەوروپای داگیرکراودا  Axis Rule …

Read More »

بنەچەی کورد

   لێکۆڵینەوەیەک لەتوێژینەوەی ڕۆژهەڵاتناسی ئەڵمانی تیۆدۆر نۆڵدکە وەرگێڕانی: محەمەد حەمەساڵح تۆفیق   ئەم توێژینەوەیە بە زمانی ئەڵمانی لەلایەن ڕۆژهەڵاتناسی ئەڵمانی تیۆدۆر نۆڵدکە  Theodor Noldeke لەساڵی ١٨٩٨ لە سەردەمێکدا بڵاوکرایەوە کە هەزاران دەقی مێخیی، کە ئێستا لە مۆزەخانەکانی ئەوروپادان، هێشتا نە دۆزراونەتەوە و نە لێکۆڵینەوەیان لەسەر کراوە و زانستی ئاشوورناسی کە …

Read More »

نێژراوانی گرێ چەتاڵ

مردووەکانی گرێ چەتاڵ نزیک لە زیندووەکان نێژراون، لە بن زەوی خانوو، سەکۆ و بناغەی خانووەکانیسیان، ناشتوویانن. جارجار لە چۆڵایی دەرەوەی خاووەکانیشیاندا ناشتوویانن. دەکرێ ئەوانەی لە دەرەوە نێژرابن لە ئاستێکی کمەڵایەتیی نزمتر بووبن، یانیش لەبەر هۆی مردنیان لەوێ نیژراون. بەر لە ناشتنیی مردووەکان ڕەنگ، سەبەتە، نەرمکردنی زەوی ناشتن و بابەتی دیکەی …

Read More »

مرۆڤی دیرین لە ئەشکەوتی بەستوون

هه‌ڵكه‌وت محمد پشده‌ری بەستوون، لەو ستوونانەوە هاتووە لە ناو ئەشکەوتەکدا هەن. بەستوون لە فارسیدا بووە بە بیستوون و زۆر جار ئەو ناوە بەهەڵە دووبارە دەبێتەوە. پاشماوەی مرۆڤی نیاندرتاڵ لە شانەدەر بەسەر توێژینەوەکانی دیکەی ئەو بوارەدا لە چیاکانی زاگرۆس، زاڵ بووە. هەر لەو سەردەمەدا کارلیتۆن کوون لە چەند ئەشکەوتێکی ڕۆژهەڵاتی زاگرۆس …

Read More »

کاریگەریی ساکا و سکیثییەکان لەسەر بۆماوەیی کوردەکان لەچاخی ئاسندا

هه‌ڵكه‌وت محمد پشده‌ری دوو شوێنەواری هەرە گرنگی کوردستان (تەپکی حاجی فەیروز ٧٠٠٠ سال کۆن و سەهگابی نزیکەی ٥٠٠٠ ساڵ کۆن)ن لە رۆژهەڵات. تەپکی حاجی فەیروز لە نەغەدە نزیکە و سەهگابیش دەکەوێتە دۆڵی کەنگەوەڕی نزیک کرماشان و تەنیا ٦ کیلۆمەتر لە گۆدین تەپە، دوورە. پشکنیینە نوێیەکانی جینناسیی دەیسەلمێنن ئەوانەی لەو دوو …

Read More »

گردی بەسموسیان/بێتواتە

هه‌ڵكه‌وت محمد پشده‌ری یەکەم کەس لە شوێنەوارەکانی دەشتی بیتوێنی کۆڵیوەتەوە سەبری شوکری بووە لە ساڵی ١٩٥٠ لە لایەن بەڕێوەبەرایەتیی شوێنەواری بەغدا نێردراوە. لە گەڵ دروستکردنی بەنداوی دوکان و لە ساڵی ١٩٥٥ ڕووماڵێکی دیکە بۆ ناوچەکە کراوە. ئەوکاتە هەر یەک لە کاماریان، گردی دەم، شمشارە، قەرەشینە و بەسموسیان بەسەرکراونەتەوە. لەو دەشتەدا …

Read More »

مرۆڤ و ژینگە لە زاگرۆس، بەر لە ١٠ هەزار ساڵ

هه‌ڵكه‌وت محمد پشده‌ری بەشی یەکەم زاگرۆس بە هەردوو دیوی ڕۆژهەڵات و باشووریدا تەوەری لێکۆڵینەوەکانی گۆڕانی کۆمەڵگەکانی مرۆڤ لە کۆمەڵە ڕاوچییەوە بۆ کشتوکاڵ بووە. تێڕوانینی رۆبەرت برایتوود بۆ تێگەیشتن لەوەی بۆچی ئەو گۆڕانە ڕوویداوە، ئەوەبوو لە کۆمەڵە سەرەتاییەکانی کشتوکاڵ لە دامێنی چیاکانی نیمچەکەوانۆکەی بەپیت وەکو زاگرۆس و تۆرۆس، بگەڕێین. لەوێدا، لە …

Read More »

گرفتی داروین

هه‌ڵكه‌وت محمد پشده‌ری بیردۆزەکەی داروین بۆ دەرکەوتن و پەرەسەندنی زیندەوەران بەردی بناغەی زانستی زیندەوەرزانییە. بەشێکی گرنگی بەڵگەکانی پاڵپشتی بیردۆزەکەن، ئەو زیندەوەرە بەبەردبووانەن چەند سەد ملیۆن ساڵیک لەمەوبەر ژیاون. بەڵام بەبەردبووی ٥٣٠ ملیۆن ساڵ و پێشتر ڕووبەڕووی بیردۆزەکەی داروین دەبنەوە و داروین لیکدانەوەیەکی پەسەندی بۆی نییە. زیندەوەری ئاڵۆز (واتا فرە خانە) …

Read More »