ناوداران

احمد مختا العبادي وەرگێڕانی نهاد جلال حبیب الله *سوڵتان عادل سەیفەدینی ئەییووبی(596ــ615ك / 1199ــ1218ك): كۆچی دوایی سەلاحەدین لە سالێ‌(589ك ـ 1193ز)دابوو بە هۆی ڕوودانی چەند ناكۆكیەكانی لە نێوان منداڵانی خێزانی ئەییوبیدا ئەمەیش بە رنگاربوونەوەی ئیسلامی بەشێوەیەكی لاوازكرد، پاشای قوبرس عموری لوزجنان ئەو دەرفەتەی قۆستەوەو بە كەشتیگەل سەربازەكانیەوە هێرشی بردە سەر …

مه‌لا ڕه‌شیدبه‌گی بابان ئه‌و زانا مه‌زنه‌ی كورد كه‌ پێش 75 ساڵ له‌ ئه‌سته‌مبوڵی دووره‌ وڵاته‌وه‌ هه‌ردوو صه‌حیحی بوخاری و موسلیمی كردۆته‌ كوردی عه‌بدوڵڵا مه‌لا ئه‌حمه‌د، ئه‌حمه‌دئاوایی كاتێك كه‌ لاپه‌ڕه‌كانی دیرۆكی گه‌له‌كه‌مان هه‌ڵده‌ده‌ینه‌وه‌، ده‌بینیـن له‌ گشت سه‌رده‌مه‌كاندا چه‌ندین زانای به‌ توانا و كه‌م وێنه‌ هه‌ڵكه‌وتوون، به‌ڵام به‌ داخه‌وه‌ زۆریان ڕۆژگار ته‌پ …

دكتۆر موزه‌ففه‌ر پۆرتوما، ئه‌و زانا مه‌زنه‌ى‌ كورد، كه‌ له‌ ئاژانسی ناسای ئه‌مریكادا خزمه‌تی ده‌كرد! دكتۆر موزه‌ففه‌ر پۆرتوما، ناوێكی ناسراوه‌،  له‌ فه‌زای ڕۆژهه‌ڵاتی كوردستاندا، زیاتر خه‌ڵكانی ته‌مه‌ن مامناوه‌ند و به‌ ته‌مه‌نه‌كان به‌م ناوه‌ مه‌زنه‌، و مه‌زنایه‌تی كاره‌كانی ئاشنان، چونكه‌ ئه‌ویش كورده‌، و سته‌می سته‌مكاران ده‌مێكی زۆر له‌م كوردستانه‌ی زێدی خۆیی دوورخسته‌وه‌ …

پانۆرامای‌ هه‌ندێك له‌ روداوه‌كانی‌ سه‌رده‌می‌ سه‌ددام و كۆماری‌ ترس له‌ عێراق كوردنيوز ئه‌مرۆ پانزه‌هه‌مین ساڵرۆژی‌ كه‌وتنی‌ ده‌سه‌ڵاتی‌ به‌عس و سه‌ددام و په‌یكه‌ره‌كه‌یه‌تی‌ كه‌ له‌ گۆڕه‌پانی‌ فیرده‌وس له‌ به‌غدای‌ پایته‌خت له‌لایه‌ن عێراقییه‌كانه‌وه‌ تێكشكێنرا. كوردنیوز له‌م راپۆرته‌ی‌ خواره‌وه‌دا پانۆرامای‌ هه‌ندێك له‌ روداوه‌كانی‌ سه‌رده‌می‌ سه‌ددام و كۆماری‌ ترس له‌ عێراق بڵاوده‌كاته‌وه‌. سه‌ددام حسێن …

  ئا / ئومێد نەجم مامۆستای مەقامات وگۆرانی كوردی عەلی مەردان، ساڵی 1904 لەگەڕەكی بەرتەكیەی شاری كەركوك لەدایك بووە. لەمنداڵیەوە دەچووە تەكیەی تاڵەبانی تا گوێی لەو دەنگ و ئاوازە بەسۆزانە بێت كە مەلاو فەقێكانی تەكیە بە مقامەوە دەیانخوێند. (مەلا ساڵح، مەلا رەئوف حافز، حاجی نوعمان و چەند مەقامبێژێكی تر لەدەنگخۆشەكانی …

ئه‌حمه‌د موختار جاف شاعیرێكی‌ ڕیفۆرمخواز د.ئاراس محەمەد ساڵح شاعیری‌ نیشتمانپه‌روه‌ر ئه‌حمه‌د موختار جاف له‌ بنه‌ماڵه‌یه‌كی‌ خانه‌دانی‌ به‌گزاده‌ی‌ جافدا له‌دایك بووه‌و پێگه‌یشتووه‌، بنه‌ماڵه‌كه‌یان خاوه‌ن پێگه‌ی‌ كۆمه‌ڵایه‌تی‌ و خاوه‌ن موڵك و ده‌سه‌ڵاتدار بوون، له‌گه‌ڵ ئه‌وه‌شدا ئه‌م شاعیره‌ هۆشیاره‌ ناكه‌وێته‌ ژێر كاریگه‌ری‌ سیستمی‌ خێڵایه‌تی‌، به‌ڵكو به‌ پێچه‌وانه‌ی‌ دابونه‌رێتی‌ بنه‌ماڵه‌ ئاغا و ده‌ره‌به‌گه‌كانی‌ كورده‌وه‌ …

خواجە ئەفەندی،چرایەكی داگیرساو خەلیل عەبدوڵڵا خواجە ئەفەندی كەسایەتییەكی گەورەی پەروەردەیی‌و زانستی كوردستان بووە، لەقۆناغێكی تاریك‌و نوتەكدا لەرێی حوجرە یان دروستتر قوتابخانە ئاینییە زانستییەكەوە خزمەتێكی گەورەی بەرەوتی خوێندن‌و زانست‌و فێركردن كردووە‌و وەك چرایەكی داگیرساو هەموو كوردستانی رۆشن كردۆتەوە، دەیان كەسایەتیی گەورەی كورد لەرێی قوتابخانەكەیەوە فێری خوێندن‌و نووسین بوون‌و دواتر پلەو پایەی …

زانا و فەیلەسوفی کورد، سورەوەردی، بە زۆر شێوەی جیاواز ناوی هاتووە. زۆرینە ڕێکەوتن لەسەر ئەوەی کە ناوی تەواوی بریتی بووبێت لە شەهابەدین ئەبولفەتوح یەحیا کوڕی حەبەشی کوڕی ئەمیرەکی سورەوەردی. بەپێێ ئیبن خەلەکان پیتی (ك) بۆ بچووکردنەوەیە بۆ وشەی (ئەمیرەک) کە بریتیە لە (میر) وئەم پاشگرە لە کوردی نوێدا ماوە. لەبەر …

نووسینی: سۆران حەمەڕەش کاتێک کە مێژووی کورد لەسەدەی بیستەمدا لەلایەن مێژوونوسانەوە نووسراوە زۆربەیان پێش ئەوەی کە دەست بخەنە سەر قەڵەم، بۆچوونێکی پێشوەختی نەرێنیان لەسەر کورد لەلا گەڵاڵە بووە. بۆیە زۆربەی جار ئەو بێ بڕواییەیان لە داڕشتنەوەی مێژووی کورد دا بەڕوونی بەدی دەکرێت. هەندێک جاریش لە ژێر کاریگەری تیۆری ئەفسانەیی ئاریدا بۆچوونی …

نووسینی: سۆران حەمەڕەش کە منداڵ بووم لە کۆمەڵگەیەکی بزر لە خۆدا، زۆر کەیفم بە ناسینی پشێبینیکەری بەناوبانگی جیهانی، نۆسترادامۆس، دەهات. ئەو پیاوە فەرەنسیە لە نزیکی ساڵی ١٥٠٣ ز دا لە فەرەنسا لەدایکبوو بوو و پێشبینی زۆر لە ڕووداوەکانی دوای خۆی کردبوو. هەرچەندە ئەمڕۆ مشتومڕی زۆر لەسەر لێکدانەوە و بوونی پێشبینیەکانی …