Home / بەشی مێژووی كورد / مێژووی نوێ و هاوچه‌رخی كورد

مێژووی نوێ و هاوچه‌رخی كورد

بارودۆخی کورد لە سەردەمی حزبی بەعسدا

ساکار خدر حمدامین/ قۆناغی چوار بەشی مێژوو-زانکۆی سۆران لە سەردەمی دەسەڵاتی حزبی بەعس لە عێراق، دانیشتوانی کورد دەیان ساڵ بەرگەی ستەم و توندوتیژییان گرتوە، ڕژێمی بەعس بە ڕابەرایەتی سەدام حوسێن سیاسەت گەلێکی بە ئامانجی بەعەرەب کردنی زۆرەملێی کورد لە دەوڵەتی عەرەبی و سەرکوتکردنی ناسنامەی نەتەوەیی و خواستەکانی بۆ ئۆتۆنۆمی جێبەجێ …

Read More »

قـــۆناغــی ســێــیەم ئـــەنفالــی نـــاوچــەی گەرمیان

‎ایمان ســەبری شــوکری‎زانــکۆی ســۆران/بــەشی مێژوو_قــۆناغــی چــوارەم‎ ‎پێشەکی‎ناوچەکانی ئەنفال ناوچەیکی جوگرافیای کۆن بوون هەر لە سەردەمی ساسانی و بێزەنتی رووبەرووی هێرش بوونەتەوە تاکو ئەو سەردەمەی کەوتە ژێر دەستی حکومەتی عێراق یاخود لکاندنەوەی بە عێراق. گرنگی شوێنی جوگرافی هەرێمی کوردستان. ئەم شوێنە گرنگی تایبەتی جیۆپۆلیتیکی هەیە، کە بایەخ بە دوو بنەمای سەرەکی …

Read More »

ڕۆڵی کورد لە پەیماننامەی سیڤەر

شەونم عەزیزناوخۆش بە گشتی مێژووی کورد بەدوو جۆر نووسراوە، یان ئەوەی کورد بەتەواوی دەکاتە قوربانی یان تاوانبار. دیارە هیچ کامیان بەتەواوی راست نیە. پەیماننامەی سیڤەر، یەکێکە لەو رووداوە سیاسییانەی کە پشکی شێری بەرکەوتوە لە سەقەتگەرایی مێژوونووسینی کوردی. سیڤەر تەنها تایبەت نیە بەکوردەوە، ئەمە راستییەکە گرنگە بوترێت. رەنگە یەکەم رێککەوتننامەی نێودەوڵەتی …

Read More »

‎هۆلۆکۆستی کورد

‎قوتابی:عمر خليل خالد‎قوتابی لە زانکۆی سۆران بەشی مێژوو قۆناغی چوارەم ‎هۆلۆکۆستی کورد وەک یەکێک لە بابەتە تراژیدی و چاوپۆشیکراو لە مێژووی نوێدا ئامادەیی هەیە، کە بە ستەم و توندوتیژی و دڕندەیی سیستماتیکی دژ بە گەلی کورد تایبەتمەندە. لە کاتێکدا دەستەواژەی “هۆلۆکۆست” بە شێوەیەکی دیاریکراو وێنەی جینۆسایدی جوولەکەکان لەڕۆژگاری جەنگی جیهانی …

Read More »

‎كۆماری كوردستان

‎ئاتینا مصطفی سلێمان/قۆناغی چوارەمی فاکەلتی‎ئاداب بەشی مێژووی زانکۆی سۆران ‎دروستبوونی کۆماری كوردستان یەکێکە لە هەرە گەورەترین رووداوەکانی مێژووی هاوچەرخی کورد،کە تیایدا بۆ یەکەمین جارە لە مێژووی نوێدا کورد کۆمارێکی سەربەخۆ ئازادی بۆ خۆی پێکهێناو توانی ئەگەر چی بۆ ماوەیەکی زۆر کەمیش بێت خۆی فەرمانراوەیەتی خۆی بکات و دامودەزگایەکانی حکۆمەت دابمەزڕێنێت …

Read More »

‎ دۆسیەی کورد لە باشووری کوردستان١٩١٨-١٩٢٦

‎كۆچەر عبدالڕەحمان ‎ بەشی یەکەم: پێشەکی و زەمینەی مێژوویی‎ پێشەکی:‎ ماوەی نێوان ساڵانی١٩١٨ بۆ١٩٢٦، وەرچەرخانێکی گرینگ بوو لە مێژووی باشووری کوردستاندا، کە پێشهاتە سیاسی و کۆمەڵایەتی و کولتوورییە بەرچاوەکانی بۆ گەلی کورد لەخۆگرتبوو. لەم ماوەیەدا دانیشتوانی کورد لە ناوچەکەدا ڕووبەڕووی کۆمەڵێک تەحەددا و دەرفەت بوونەتەوە کە خواستەکانیان بۆ ئۆتۆنۆمی و …

Read More »

سمكۆی شکاک

‎چیایی شەمسە ددین محەمەد‎زانكۆی سۆران -فاكەلتی ئاداب‎بەشی مێژوو-قوناغی چوار ‎‎ئیسماعیل ئاغا شکاک ناسراو بە “سمکۆ” یەکێک بوو لەو سەرکردە دیارانەی کورد کە بەرزبووەوە بۆ ناوبانگ.‎دیمەنی ڕووداوەکان بۆ ڕاپەڕاندنی ئەرکەکانی بەرگریکردن لە داخوازییەکانی گەلی کورد لە کوردستانی ئێران. ئه م لێکۆڵینه وه یه بۆ ڕۆشنکردنه وه یه ک له لایه نێکی …

Read More »

‎ پەیمانی سایکس بیکۆ و کاریگەری لەسەر کورد

‎زانکۆی سۆران‎بەشی مێژوو‎قۆناغی چوار‎ئامادەکردنی: جاوید حیکمەت کەریم‎ھەر لەسەرەتای دەستپێکردنی جەنگی یەکەمی جیهانیەوە دەوڵەتە زلھێزەکان کەوتبوونە گفتوگۆ لە پێناوی ئەوەی کە زۆرترین داگیرگەیان ھەبێت وزۆرترین ناوچەی ڕۆژهەڵاتی ناوەند بەتایبەتی ناوچەکانی دەوڵەتی عوسمانی بۆ خۆیان داگیربکەن لەمەوە پەیماننامەیەکی چاوچنۆکانەی ئیمپریالیانە بەسترا لەنێوان دەوڵەتە ئیمپڕالیستیەکاندا کە لەمەدا بەریتانیا نەیدەویست سنووری بەسنووری ڕووسیاوە بێت …

Read More »

‎شیخ مەحمودی حەفید(١٨٨١_١٩٥٦)

‎عەمار خالید یوسف‎زانكۆی سۆران -فاكەلتی ئاداب‎بەشی مێژوو-قوناغی چوار ‎دامەزرێنەری یەکەمین حکومەتی کوردستان و قارەمانی شەڕی دەربەندی بازیان، شێخ مەحمودی حەفید کوڕی شێخ سەعیدی کوڕی شێخ محەمەدە بچکۆلەی کوڕی حاجی کاک ئەحمەدی شێخە.‎ساڵی 1881 لە سلێمانی لەو بنەماڵە ئایینییە بەناوبانگە لەدایکبووە، دوای هەرەسهێنانی میرنشینی بابان دەسەڵاتی ئایینی و کۆمەڵایەتی و سیاسی …

Read More »

‎بارودۆخی کوردانی تورکیا لە ساڵانی(١٩٢٣-١٩٣٧)

‎داهات ئەیوب نیعمەت ‎زانكۆی سۆران -فاكەلتی ئاداب‎بەشی مێژوو-قوناغی چوار ‎لەدوای پەیمانی لۆزان لە ساڵی ١٩٢٣ لە نێوان کەمال‎ئەتاتورك و وڵاتانی هاوپەیمانان ئەنجومەنی تورکیا ئەوەی دڵنیا کردەوە کە کوردەکان نایانەوێت لە تورکیا جیاببنەوە،دواتریش ئەنجومەن نامەیکی نارد بۆ کۆنگرەی لۆزان لەسەر ئەم باسە،ئەوەش بووە هۆکارێك کە کۆنگرەکە وافکر بکاتەوە،پشت گوێخستنی بنەماکانی سیڤەر …

Read More »