بەڵگەنامەى مێژوویى

بەپێی بەلگەنامەیەكی نهێنی ئیمپراتۆریەتی بەریتانیی كە مێژووی نووسینی بۆ 8-10-1930 دەگەڕێتەوە و لە 10-10-1930 سادیرە كراوە، ئەوا چەندین ڕەهەندی سیخوڕیی و ڕێنیشاندەری سیاسیی ئینگلیزەكان بۆ دەسەلاتدارانی عەرەبی عێراقی تازە درووستكراو ئەسەلمێنێت لە چۆنیەتی مامەڵەكردن لەگەل جوولانەوەی باشوری كوردستان. (كە لەو كاتەدا عێراق لە ژێر ئینتیدابی بەریتانیادا بوو، هێشتا نەبوو بووە …

ديدار عوسمان ئەم بەڵگەنامەیە سەلمێنەری ئەوەیە كە ئەم رێكەوننامەیە شتێكی كت و پڕ نەبوو , بەڵكو لێكۆلێنەوەكی ووردی ئینگلیز بوو لەو ناوچەكانی كوردستان لە ساڵی 1901 ز واتە 15 ساڵ بەر لە روودانی , ئەم بەڵگەنامەیە كە لە ئەرشیفی عوسمانی دەستم كەوت تەنها خولاصەكەی ئەو بەشەی كە پەیوەندی بە كوردەوە …

وریا ره‌حمانی شۆرشی ئه‌یلول له‌ به‌لگه‌نامه‌ نیهینیه‌كانی ئه‌مریكادا چاپی یه‌كه‌م 2013   شۆرشی ئەیلوول لە بەڵگەنامە نهێنێکانی ئەمریکادا-وریا رەحمانی

كوردو كوردستان له‌به‌ڵگه‌نامه‌ نهێنی یه‌كانی ئه‌مریكادا ئاماده‌كردنی پڕۆفیسۆر لوكمان میهۆ وه‌رگێڕانی / وریا ڕه‌حمانی به‌رگ / 2 بڵاوكراوه‌ی / ده‌زگای چاپ و بڵاوكردنه‌وه‌ی ڕۆژهه‌ڵات چاپی / 2009   کوردو کوردوستان له به لگه نامه نهینیکانی ئه مریکادا-کوردستانی-عیراق

ئەو نامانەی میس بێڵ كە باسی كورد و مەسەلەی كوردیان تێدا هاتووە  ‌ خوێنەری بەڕێز، ئەمە كۆمەڵە نامەیەكی تری «میس بێڵ»ە كەوا كەم و زۆر پەیوەندییان بە كوردەوە هەیە  لە كۆی 633 نامە دەرهێنراون كە لە ساڵانی 1917 ــ 1926 دا ناردوویەتی بۆ باوكی و باوەژنی: كە هەردوكیان كەسایەتیی دەستڕۆی …

بەڵگەنامەکانی پەنەما شارپرێس:رۆژ به‌رۆژ ژماره‌یه‌كی‌ زیاتری‌ “به‌ڵگه‌نامه‌كانی‌ په‌نه‌ما” ئاشكرا ده‌بن‌و ده‌رده‌كه‌وێت چه‌ندین كه‌سایه‌تی‌ گرنگی‌ جیهانی‌ له‌گه‌نده‌ڵییه‌وه‌ گلاون.ده‌سته‌واژه‌ی‌ “به‌ڵگه‌نامه‌كانی‌ په‌نه‌ما” هێمایه‌ بۆ به‌ڵگه‌نامه‌كانی‌ كۆمپانیای‌ “مۆساك فۆنسیكا”ی‌ په‌نه‌می‌ كه‌ به‌م دواییه‌ دزه‌یان كردووه‌و به‌گه‌وره‌ترین ژماره‌ی‌ به‌ڵگه‌نامه‌ی‌ دزه‌كردوو هه‌ژمار ده‌كرێن، چونكه‌ له‌ 11.5 ملیۆن به‌ڵگه‌نامه‌ پێكهاتوون‌و په‌یوه‌سته‌ به‌سیاسه‌تمه‌داران‌و ئه‌ستێره‌كانی‌ هونه‌رو وه‌رزش له‌سه‌رتاسه‌ری‌ جیهاندا …

ئه‌لفرێد ڕۆزنبێرگ … ئه‌و پیاوه‌ى هیتله‌رى دروست كرد   ن: عه‌بدول ڕه‌حمان ته‌ها سه‌رچاوه‌: ساسه‌ پۆست ئا: به‌ختیار ئه‌حمه‌د ساڵح ڕه‌نگه‌ ناوى ڕۆزنبێرگ هێنده‌ى ناوى كه‌ سانێكى وه‌ك گۆبڵز، هیمله‌ر، نێو و نێوبانگى نه‌بێت به‌ڵام هه‌ر وه‌ك دواتر ده‌ر ئه‌كه‌وێت، ڕۆڵى ڕۆزنبێرگ زۆر مه‌ترسیدارتر بوو به‌و پێیه‌ى كه‌نوسین و كتێبه‌كانى …

نهێنییه‌کانی به‌ستنی په‌یمانی الجه‌زائیر عیسا پژمان نهێنییه‌کانی به‌ستنی په‌یمانی الجه‌زائیر

كــــورد لــەنـامـەكـانـی ״مـیـس بـێـڵ״ دا ‌‌ خــوێـنـەری بـەڕێــز: خاتوو گێرتروود بێڵ، كە بە میس بێڵیان خاتوونی بەغدا ناسرابوو، كەسێكی وریا و بلیمەت و شارەزای وڵاتانی دوورگەی عەرەب و عێراق بوو، عەرەبی و فارسی بە چاكی دەزانی و ساڵی 1917 لەگەڵ سوپای بەریتانیادا هاتبووە عێراق و سكرتێری كۆمیسیاری باڵا و بڕیار …

کورد لە نامەکانی میس بێڵ دا   لەئینگلیزییەوە: محەمەد حەمە ساڵح تـۆفـیـق به‌شی یه‌که‌م خــوێـنـەری بـەڕێــز: خاتوو گێرتروود بێڵ، كە بە میس بێڵیان خاتوونی بەغدا ناسرابوو، كەسێكی وریا و بلیمەت و شارەزای وڵاتانی دوورگەی عەرەب و عێراق بوو، عەرەبی و فارسی بە چاكی دەزانی و ساڵی 1917 لەگەڵ سوپای بەریتانیادا …