Home / بەشی مێژووی كورد / مێژووی نوێ و هاوچه‌رخی كورد

مێژووی نوێ و هاوچه‌رخی كورد

کێشەی کورد ئەوەیە کە مێژوو وەک چیرۆک ئەگێڕێتەوە نەک وەک بابەتێکی سودوەرگرتن

121462021_JAZAER

مێژوو: بریتییە لەگێڕانەوەو نووسینەوەی ئەوەی لەرابردووا ڕوویاوە، لێکۆڵینەوە لەسەر هۆکاری رووداوەکە، لێکدانەوەو شرۆڤەکردن‌و بەستنەوەی بەکات‌و سەردەمی خۆیەوە، بەراوردکردنی لەگەڵ ئێستا‌و پێشبینیکردن بۆ داهاتوو، هەر لێکۆڵینەوەو قسەکردنێک لەسەر مێژوو بەهزرو بیرکردنەوە بنووسرێتەوە، بایەخی زانستیی نابێت. لەڕوانگەی پێناسەی مێژووەوە کە شرۆڤەو لێکدانەوەی سەردەمی خۆیەتی‌و بەستنەوەی بەئێستاوەو پێشبینیکردن بۆ داهاتووش، بۆیە بەگرنگی ئەزانم …

Read More »

شۆرشی ئه‌یلول له‌ ململانێی هه‌ریمایه‌تی و سه‌رچاوه‌ داراییه‌كانی

shoershy_yhylwl

شۆڕشی‌ ئه‌یلول هیچ جیاوازییه‌كی نه‌بوو له‌گه‌ڵ شۆرشه‌كانی پیشخۆی چونكه‌ له‌سه‌ر بنه‌مای عه‌شایه‌ری دامه‌زرابوو ، هه‌ر عه‌شره‌تێك پارێزگاری‌ له‌ ناوچه‌كانی‌ ژێر ده‌سه‌ڵاتی‌ خۆیان ده‌كرد‌و به‌رپه‌رچی‌ هه‌ر هێرشێكیان ده‌دایه‌وه‌ كه‌له‌لایه‌ن سوپای‌ عێراقه‌وه‌ بكرایه‌ته‌ سه‌ریان، مه‌لا مسته‌فا سه‌رپه‌رشتی شۆرشی ده‌كرد به‌ڵام شۆرش خاوه‌نی سه‌ركردایه‌تییه‌كی یه‌كگرتوو نه‌بوو نه‌خشه‌ رێگایه‌كی ستراتیژییان نه‌بوو فه‌رمانده‌ مه‌یدانیه‌كانیش به‌ …

Read More »

کارەساتی قەڵای دمدم

209732094_407219007214928_6050872250533829501_n

  ئێمە دەزانین بەر لە داهێنانی نووسین مرۆڤەکان چیرۆک و ڕووداوەکانیان زارەو زار بۆ یەکدی دەگێڕایەوە، نەوەی هاوچەرخی ڕووداوەکە بۆ نەوەکانیان و ئەوانیش بۆ نەوەی دواتر، ئیدی دەماو دەم بۆ ماوەیەکی درێژ بیرەوەری ڕووداوە گرنگەکانیان لە فەوتان دەپاراست، بۆ ئەم مەبەستەش ڕووداوەکانیان تێکەڵ بە بەیت و گۆرانی و ئاوازە فۆلکلۆریە …

Read More »

مێژووی زمانی كوردی

unnamed

وەرگێڕان: شاهین كه‌ریمی پێناسه‌ كاتێ باس له‌ زمانی كوردی ده‌كرێ، مه‌به‌ست ئه‌و زمانه‌یه‌ كه‌ كورده‌كان هه‌نووكه‌ قسه‌ی پێ ده‌كه‌ن. هه‌ندێ له‌ زمانناسان و ڕۆژهه‌ڵات ناسان كه‌ هۆگری زمانی كوردی بوون، زانیاری زۆریان چ به‌ شێوه‌ی گشتی یان تایبه‌تی نوسیوه‌ و وتویانه‌ : كوردی له‌ زومڕه‌ی زمانه‌ هێند و ئۆوروپاییه‌كانه‌ و …

Read More »

مێژووی‌ جینۆسایدی‌ باكووری‌ كوردستان

7652017_01 (1) (1)

حه‌سه‌ن مه‌لا له‌م شیكاریه‌ هه‌وڵده‌ین له‌لایه‌نی‌ و یاسای‌ و سیاسی‌ و مێژووی‌ به‌شێك له‌ پاوانخوازی و داگیركاری‌ ده‌ڵه‌تی‌ عوسمانی‌ ده‌وێنێ‌ و توركیای‌ ئه‌مرۆ، ئه‌و سته‌مكاری‌ و جینۆسایدانی‌ به‌ ئه‌نجامی‌ گه‌یاندوه‌ له‌ ڕابردوودا باسی لێوه‌ بكه‌ین. جینۆساید به‌پێی‌ یاسا بۆ یه‌كه‌م جار له‌ ساڵی‌ 1933 بۆ یه‌كه‌م جار له‌ لایه‌ن دادوه‌ری‌ …

Read More »

ڕەچەڵەک و ناکۆکییەکانیان مێژووی بارزان لە بەڵگەنامەكانی عوسمانیدا بڵاوكرایەوە

بارزان دیزاینی به‌رگ-1

ناس كورد- چەند ڕۆژی ڕابردوو كتێبی “مێژووی بارزان له‌ شێخ عبدولسلامی یه‌كه‌م تا كۆتایی ژیانی شێخ عبدولسلامی دووه‌م له‌ ژێر رۆشنایی به‌ڵگه‌نامه‌كانی ده‌وڵه‌تی عوسمانیدا” لە نووسینی دیدار عوسمان لە قۆناغی دكتۆرای بەشی مێژوو بڵاوكرایەوە، ئەمەی خوارەوە گوزەرێكە بەناوەڕۆكی ئەو كتێبە بەڵگەنامەییەدا.  وێستگە بەراییەكانی مێژووی بارزان  یه‌كێك له‌ وێستگه‌كانی مێژووی كورد …

Read More »

جینۆسایدی ئەرمەن و  گرتنی مار بە دەستی كورد

images

عەلی مەحمود محەمەد لە لایەكەوە دەیانەوێت  زۆرینەی  سوارەی حەمیدییە بكەنە كوردو لەوێوە تاوانی كۆمەڵكوژی ئەرمەنیەكان بەسەریدا ساغ بكەنەوە 1, واتە مارەكە بەدەستی كورد بگرن, لە لایەكی دیكەوە كەوتونەتە هۆنینەوەی مێژوویەك كە تا ئێستا بۆ ئێمە نەزانراو بوو, سێ سەدە دوای نووسینەوەی شەرەفنامە1596- 1597, كۆمەڵێك تاوانی گەورە, دەجار بە ئەندازەی ئەنفال, …

Read More »

سابیر بەگ یەکێک لە سمبولەکانی شۆڕشی شێخ مەحموود ‏۱۸۹۳ — ۱۹۲۷

119095056_3275492369233076_6105125648834508866_n

‏ نوسینی: مامۆستا عەبدولقادر شکاک ۲۱ ئازار / ۲۰۱۹ لەناو هەموو شۆڕشەکانی گەلانی ڕزگاریخوازدا زۆر ڕوویداوە کە ڕۆڵ و پێگەی هەندێک لە سەرکردە و فەرماندەکان لە دوای سەرکەوتن یان بە پێچەوانەوە وەک خۆی هەقی پێنەدراوە ، ڕەنگە لە شۆڕشی فەرەنسی ( ۱۷۸۹ – ۱۷۹۹ ) دا کۆمەڵێک وەک سەربازی وون …

Read More »

شێخ سەعیدی پیران

shex-saedy-peran2962019

بەپێی یاداشتەكانی (دكتۆر نورەدین زازا)، سیاسەتمەدار و ڕووناكبیری كورد، كە باست حەمەغەریب كردویەتی بە كوردی، گەڕانەوە بۆ بیرۆكە شۆفێنییەكانی (پان تۆران)ی (جون تورك)ی پێش جەنگی جیهانی یەكەم، ئاگاداركردنەوەیەك بوو بۆ نیشتمانپەروەران و كەسایەتییە كاراكانی كورد، بەتایبەت ئەوانەی لەنزیكەوە هاوكاری مستەفا كەمالیان كردبوو. سەرەنجام بۆ ڕێگرتن لەسیاسەتی جیاكاری و چەوساندنەوە، ڕێكخراوێكی …

Read More »

مه‌لایه‌كى نابیناى كورد”شێخى مۆسیقا”ى عه‌ره‌ب و عوسمانیى بوو‌

102842020_ttuurkarabbbkurdd

 ئومێد نه‌جم گه‌وره‌ترین مۆسیقاری ده‌ورانی ده‌وڵه‌تی عوسمانی له‌كۆتایی سه‌ده‌ی هه‌ژده‌ كورد بووه‌ و دانه‌ری چه‌ندین ئاواز و به‌سته‌یه‌، ئه‌و كه‌سه‌ش مه‌لایه‌كه‌ و له‌كوردستان و شاری ئامێدی ده‌ڤه‌ری بادینان له‌دایكبوو، به‌ڵام به‌ (مه‌لا عوسمانی موسڵی) ناسرا، ئاوازه‌كانی ئه‌و مۆسیقاره‌ كورده‌ له‌ عێراق، شام، ئه‌سته‌نبوڵ و میصر ناسراوه‌، به‌ناوبانگترین هونه‌رمه‌ندانی به‌ناوبانگی  عه‌ره‌ب …

Read More »