مێژووی ئیسلام

سوڵتان سەلیمی یەكەم و فراوانخوازیەكانی لە ڕۆژهەڵات ئامادةكردني : محمد علي فتح الله                      ژیانی سوڵتان سەلیم : ناوی (سەلیمی یەكەم كوڕی بایەزیدی دووەم كوڕی محەمەدی فاتیح)ە، ناوی دایكی (گوڵبەهار خاتوون)ە، لە 10/10 /1470ز لە ئەماسیا،ئەنازۆڵ،توركیا لە دایك بووە…. لە 24- 25 /4/ 1512 هاتۆتە سەر تەختی دەسەڵات. سوڵتان سەلیم بەنازناوی(یاوز)واتا(توندوتیژ)ناسراوە،لای …

كورتەیەك لە مێژوی ئیسلامی لە ئەندەلوس نووسينى: محمود شاكر وەرگێڕانی نهاد جلال حبیب الله    دەوڵەتی ئیسلامی لەئەندەلوس دوای فراوانبوونی دەوڵەتی ئیسلامی درێژەدان بە بڵاوكردنەوەی ئایینی ئیسلام بۆ ڕێنموونی خەڵك ‌وگەیاندنی پەیامەكەی‌و ڕزگار كردنی خەڵك لەستەم‌و چەوساندنەوە ئەركی سەرەكی بوو، فەتحكردنی ئیسپانیاو پورتوگال ببونە بەشێكی ئاسایی‌و لەگەڵ ئەوپلانەدا دەگونجا كە …

غه‌زنه‌ویه‌كان (٣٥١-٥٨٢) د.علي محمد الصلابي   ده‌وڵه‌تی‌ غه‌زنه‌وی ناوی‌ خۆی‌ له‌ یه‌كێ‌ له‌ شاره‌كانی‌ ئه‌فغانستانه‌وه‌ وه‌رگرتووه‌، ده‌ركه‌وتنی‌ ئه‌و ده‌وڵه‌ته‌ ده‌گه‌ڕێته‌وه‌ بۆ یه‌كێ‌ له‌و سه‌ركرده‌ موسوڵمانانه‌ی‌ كه‌ ناسرابوو به‌ (سه‌بكتكین)، ئه‌و له‌لایه‌ن سامانیه‌كانه‌وه‌ ناوچه‌ی‌ غه‌زنه‌ی گرته‌ ده‌ست، پاشان سه‌بكتكین ده‌سه‌ڵاتی‌ خۆی‌ درێژ كرده‌وه‌ بۆ ناوچه‌كانی‌ ڕۆژهه‌ڵات و هه‌رێمی‌ خۆراسانی‌ گرته‌ خۆ، …

لێكدانەوەی ئیبن تەیمیە بۆ مێژوو نهاد جلال حبيب الله ئیبن تەیمیە وەك بوارەكانی تری زانستەكان، لە دیدی قورئان و سوننەت و پاشان ڕای سەلەفەوە سەیری مێژووی  دەكردو خوێندنەوەی بۆ ژیان و مێژووی بوون و ڕێكردەی مێژوویی مرۆڤەكان هەبوو،  هەر لەم ڕوانگەشەوە سەرەتای مێژووی مرۆڤایەتی دەگێرێتەوە بۆ دروستكردنی ئادەم و حەوا، …

ناسینی خەواریجەكان و بۆچوونی سیاسییان ئامادةكردن و نووسيني : محمد علي فتح الله *ووشەی خەواریج كۆی فرمانی(خرج)ەیە واتا(دەرچوون). بۆیەش پێیان گوتراوەخەواریج چونكەلەكۆمەڵ دەرچوون ولەفەرمانی ئیمامی حەق هەڵ گەڕانەوەویاخیبوونی خۆیان ڕاگەیاند,خەڵكیشیان هاندەدا لەسەرئەم كارەی خۆیان,بەڵام (شهرستانی)وای دەبینێ كەوا ناوی خەواریج بەسەرهەمووئەوانەدادەسەپێت كەلەئیمامی عەلی كوڕی ئەبی تالیب(ر.خ)ئیمامی حەق دەرچوون.. *خەواریج:بریتی یە لەكۆمەڵێكی …

خوڵاصەیەك لە ژیانی عوسمانی كوری عەففان ((ڕەزای خوای لەسەر بێت)) سەنا محێدین *ناوی تەواوی : (عوسمانی كوری عەففان كوری ئەبو عاص كوری ئومەییە كوری عبدالشمس كوری عبدالمناف كە لە(عبدالمناف)دا دەگاتەوە بە پێغەمبەر(درودی خوای لێبی). موصحەفی ئیمامی عوسمان رەزای خوای لێبێت *كونیەكەی : لە پێش ئیسلامدا پێیان دەوت (أبو عمرو )وە …

پوختەیەك لە ژیانی عومەری كوڕی خەطاب ڕەزای خوای لێبێت ناوه‌ندی ئه‌یوبی ناوی تەواوی :. عمری كوڕی خطاب كوری نوفل كوڕی عبدالعزیزی كوڕی ڕیاحی كوڕی عبدالله….كوڕی غالب (قورەشیی عدویە)،لەگەڵ پێغەمبەری (صلى الله عليه وسلم) یەك دەگرنەوە لە كعبی كوڕی لوئەی كوڕی غالبدا *چەند نازناوێكی هەبووەگرنگترینیان (أبا حفص،الفاروق) *ساڵی لەدایك بوونی :لە …

كۆكردنەوەی قورئان لە قۆناغی سەردەمەكانی دوای عوسمان (خوای لێ رازی بێت) ناوه‌ندی ئه‌یوبی وتمان حەزرەتی عوسمان لەسەر قورئانەكەی حەزرەتی ئەبوبەكر (هەشت) قورئانی نووسییەوەو ناردی بە وڵاتاندا بۆ ئەوەی جیاوازی لە خوێندنەوەدا نەهێڵێ‌، هەموو موسڵمانان لە هەمو وڵاتێكدا ئەو قورئانە پێشەوایان بێت، بۆیە نووسەرانی مێژوو ئەڵێن: ئەو قورئانانە ناونراون (قورئانە پێشەواكان …

كۆكردنەوەی قورئان لە سەردەمی حەزرەتی ئەبوبەكردا (خوای لێ رازی بێت) ناوه‌ندی ئه‌یوبی پاش ئەوەی پێغەمبەر (صلی الله علیه وسلم) كۆچی دوایی كرد ‌و زۆرێك لە “ئەعرابەكان” لە دین پاشگەزبوونەوەو حەزرەتی ئەبوبەكریش جیهادی راگەیاند دژی هەموو ئەوانەی كە: 1ـ وازیان لە ئیسلام بەتەواوەتی هێنابوو. 2ـ ئەوانەش كە وازیان لە هەندێكی دین …

پوختەیەك لە ژیانی ئەبوبەكری صدیق”رەزای خوای لێبێت” ناوه‌ندی ئه‌یوبی ناوی تەواوی : عبداللەی كوڕی ئەبوقوحافەی كوڕی عەمری كوڕی كەعبی كوڕی سەعدی ….قوڕیشیە لەگەڵ پێغەمبەردا لە باپیرەی (شەشەمیاندا) بەیەك دەگەنەوە. *ئەبوبەكر چەند نازناوێكی هەبووە لەوانە(الصدیق، صاحب رسول الله، العتیق، الاواه ، ،الاتقی). * ئەبوبەكر دوای ساڵی فیل بە دوو ساڵ یان …