مێژووی نوێ و هاوچه‌رخی كورد

عادیلەخانم هەرگیز قایمقامی هەڵەبجە نەبووە: زۆرجار لە نوسین و کۆڕو کۆبوونەوەکان و میدیاکاندا ئەبینین و ئەبیستین کە عادلەخانم(۱۸٥۹-۱۹۲٤) یەکەم قایمقامی ئافرەتی هەڵەبجە بووە، زانیارییەک کە هیچ بنەمایەکی مێژوویی و زانستی تێدا نیە، چونکە خانمی وەسمان پاشای جاف بۆ یەک دەقیقەیش بەشێوەیەکی فەرمی قایمقامی هەڵەبجە نەبووە، یەک تۆمارو یەک بەڵگەی ڕەسمی …

نامەیەكی مام جەلال بۆ مەلا مستەفای بارزانی نامەكە رۆژی 1963/4/6،   نووسراوە دوای ئەوەی مام جەلال وەك سەرۆكی شاندی كورد دەچێتە بەغداو قاهیرە. دەقی نامەكە:  

تێڕوانینه‌كانی مه‌لای گه‌وره‌ له‌ كڵاوڕۆژنه‌ی ته‌فسیره‌كه‌یه‌وه‌..   قاسم عه‌لی عوسمان مه‌لای گه‌وره‌ى كۆیه‌(1876 – 1943)، یه‌كێكه‌ له‌ زانا و كه‌سایه‌تییه‌ ناوداره‌كانی كوردستان و له‌ بنه‌ماڵه‌یه‌كی ڕه‌سه‌ن و دیار بووه‌، مه‌لا و شاعیر و كۆمه‌ڵناس و پیاوماقووڵ و خانه‌دان بووه‌، ته‌مه‌نی خۆی له‌ خزمه‌تی زانست و خاك و خه‌ڵك به‌سه‌ربردووه‌، چه‌ندان …

بزووتنەوەی حەقە لە هەرێمی كوردستان د. بەهادین ئەحمەد پێشەكی بە درێژایی مێژوو لە هەرێمی كوردستاندا گەلێك بزووتنەوەی ئایینی و سیاسی و كۆمەڵایەتی سەریانهەڵداوە، كە هەریەكەیان پەیوەندیداربووە بە هەلومەرج و بارودۆخی ئەو سەردەمەی، كە تێیدا سەریهەڵداوە و درووستبووە، بەڵام تێكڕای ئەو بزووتنەوانە، كە یەكێكیان بزووتنەوەی (حەقە)یە، زۆر بەكەمی لەسەریان نووسراوە و …

بەکر شوانی سوارەی حەمیدییە (بە تورکی: حەمیدییە ئاڵایلاری)، دیاردەیەکی هەڵگری باس و خواسی زۆرە لە مێژووی کورددا. لەگەڵ ئەوەیشدا کەمتر بە کوردی و زیاتر بە تورکی نووسین و لێکۆڵینەوە و سەرچاوە لەو بارەیەوە دەستدەکەوێت. نوێترین بابەت سەبارەت بە سوارەی حەمیدییە لێکۆڵینەوەیەکی نووسەر و مێژووناسی تورکیایی خاتوو ئایشە حوڕە کە لە …

بیروبۆچوونی مام جەلال لەسەر دروستکردنی دەوڵەتی کوردستان لە دیدارێکی مێژوویی دا مام جەلال لەدیدارێكی (360) خولەكیدا:مەسەلەی كورد، بێ سەربەخۆیی‌و دەوڵەت چارەسەر نابێت ‌‌ دیداری دوو دۆست لەسەر دەستپێكی خەباتی مام ‌و ئەندێشەی لەسەر بزووتنەوەی رزگاریخوازی گەلی كوردستان هەروەك بەڵینمان بە خوێنەران دابوو، ئەمە دەقی چاوپێكەوتنەكەی سەرۆك مام جەلال-ە كە لە …

دیداری دوو دۆست لەسەر دەستپێكی خەباتی مام ‌و ئەندێشەی لەسەر بزووتنەوەی رزگاریخوازی گەلی كوردستان *ئەی مەسەلەی ئەو پێكهاتە دەروونییەی كە لەلای كوردە لەئەنجامی ئەو خەباتە؟ -بەڵێ مەسەلەی ئەو پێكهاتە دەروونییەی خۆم وەكو زانینی كوردەواری‌و كوردایەتی شتێكی زۆر بنەڕەتین‌و رەگیان داكوتاوە لەناو كۆمەڵگەی كوردیدا، بەبڕوای من هەڵەی هەندێك لەماركسییە رووكەشییەكان یان …

پایز گوڵی شێخ محمود و مەلا مستەفا و کاك ئیدریس و مام جەلالی وەراند   لە سەرەتای مانگی تشرینی یەکەم و لە وەرزی پاییزدا و لە سێ وادەی جیاوازدا، گەلی کورد چوار سەرکردەی خۆی لە هەرێمی کوردستاندا بە خاکسپاردووە، کە بریتین لە (شێخ مەحمودی حەفید، مەلا مستەفای بارزانی، ئدریس بارزانی …

مێژووی تێڕوانینی شیعە بۆ کورد خوێندنەوەیەكی مێژوویی – سیاسییە سەبارەت بە كاریگەرییە كۆمەڵایەتیی و سیاسییەكانی ئینتلجینیسیاو دامەزراوەی ئایینیی شیعە لەعێراق و هەڵوێستی رۆحانیی و رێكخستنە سیاسییەكانیان بەرامبەر بە كێشەی كورد” بەرزانی مەلا تەها سەردەق هەڵبەتە، یەكێك لەو بابەتە سەرنجڕاكێش ‌وپڕخوێنەرانەی، كە لەئێستادا بایەخێكی ئێجگار زۆری هەیەو ناوەندە كاراو زیندووە ئەكادیمییەكانی …

جینۆسایدی كورد له‌ سایه‌ی حكومه‌ته‌ یه‌ك له‌ دوای یه‌كه‌كانی ڕووسیا عادل صديق عه‌لى بارودۆخى كوردانى ڕووسيا به‌ر له‌ جه‌نگى يه‌كه‌مى جيهانى ته‌واوی سه‌رچاوه‌ مێژووییه‌كانی به‌تایبه‌ت سه‌ده‌‌و نیوێك‌ و سه‌ده‌ی ڕابردوو، باس له‌وه‌ ده‌كه‌ن كه‌ كورد له‌ هه‌رێمی قه‌فقاس ژیاوه‌، واته‌ پێش ئه‌وه‌ی هه‌رێمه‌كه‌ له‌لایه‌ن ڕووسه‌كانه‌وه‌ داگیربكرێت ‌و، سنووره‌كانی سێ‌ ئیمپراتۆریی …