Home / په‌رتووكخانه‌ / مێژووی كه‌سایه‌تی / مەلیك فەیسەڵ و بنەماڵەكەی چۆن كوژران؟ چیرۆكی ئەو بكوژەی دوای تاوانەكەی سزای خۆیدا‌

مەلیك فەیسەڵ و بنەماڵەكەی چۆن كوژران؟ چیرۆكی ئەو بكوژەی دوای تاوانەكەی سزای خۆیدا‌

 پەیسەر پرێس

دوای كودەتا سەربازییەكەی عەبدولكەریم قاسم لە 14ی تەمموزی 1958 بنەماڵەی مەلیك فەیسەڵ زۆرینەی ئەندامەكانیان كوژران، مەلیك و عەبدولئیلا خاڵی دوای كوژرانیان لە سەربانی كۆشكی سەرۆكایەتی عیراق(رحاب) هەڵواسران، ئەوەی جێگای پرسیار كێ ئەوانی كوشت؟ چارەنووسی بكوژەكە چی بوو؟ چۆن خۆی سزادا؟

بكوژەكەی مەلیك

 

عەبدولستار سەبع عەبوسیلە ساڵی 1930لە گەڕەكی باب شێخ و نزیك لە مەزارگەی شێخ عەبدولقادر گەیلانی لە دایكبووە، ئەوان خێزانێكی مام ناوەندیان هەبوو، بەهۆی ئەوەی مۆتەكەی منداڵێدا بەسەریدا زاڵبووە، هەمیشە كەسایەتیەكی شەڕانگێزی هەبووە.

عەبدولستار دوو برای هەبووە، یەكێكان بەناوی جواد كە لە كاتی بەڕێكردنی ئەركی نیشتمانی “شەهید”بووە. برای دووەهەمی ناوی ڕەشید بووە خوێندكاری زانستی زیندەوەرزانی بووە لە ئەمریكا لە ڕووداوێكی تەمومژدا كوژرا.هەندێك كەس پێیان وابوو كە مەلیك فەیسەڵ لە پشت مردنی براكەی عەبدولستار بووە، چونكە ڕەشید دژی حكومی بنەماڵەی پادشایەتی بووە. هەندێكی دیكەش باوەڕیان وایە كە نەخێر، دەزگای هەواڵگیری ئەمریكا لەناوبردووە، چونكە ئەم كوڕە پربووە لە زاست و زانیاری، ئەمریكاش هەستاوە بەوەی كە پێشنیازی مانەوەی بۆ كردووە، ئەویش ڕەتیكردۆتەوە لە ئەمریكا بژی بۆیە كوشتوویانە.

ئەم كارە كاریگەریەكی نەرێنی لەسەر كەسایەتی عەبدولستار جێهێشت لەوانەش پر بوو لە ڕق و  كینە لە بنەماڵەی مەلیك و بەتایبەتی وەسی عەبدولئیلای خاڵی مەلیك، ڕووداوێكی دیكەش كاریگەری زۆردەروونی لەسەر عەبدولستار درووستكرد كاتێك لە ساڵی 1945 لە خوێندنگا دەگەڕایەوە بەبەردەم دەرگای وەزارەتی بەرگری تێپەڕی بینی كە تەرمی عەقید سەڵاحەدین سەباغ دوای لە سێدارەدانی هەڵواسرەوە چونكە دەستی هەبووە لە جوڵانەوەی ئازاری ساڵی 1941 كە چوار عەقید سەركردایەتیان دەكرد.

عەبدولستار سەبع عەبوسی لە 17 ساڵی ڕابەرایەتی خۆپیشاندان دەكات
لە پایزی 1947 ستار لە خوێندنگای ئامادەیی دەبێت، ڕۆژێك هەموو شار بە بۆنەی كردنەوەی خولێكی نوێی ئەنجوومەنی گەل ڕازێنرابووەوە، بڕیاربوو میر عەبدولئیلا ئامادەی دانیشتنەكە بێت. عەبوسی لەبەردەرگای خوێندنگاكەی خۆی وەستاوە دەست دەكات بە هوتاف كێشان (بڕوخێ داگیركەر، بروخێ ئینگلیز. بڕوخێ عەبدوئیلاه، بروخێ نوری سەعید) كاتێك ئەم هاواری دەكرد دەیان خوێندكاری هاوڕێی كۆدەبنەوە و عەبوسی دەخەنە سەر شانیان و بەرەو شەقامی ڕەشید بەڕێدەكەون ، مامۆستایەكی بەناوی (عەلائەدین) بەڕاكردن دوایان دەكەوێت بە دەنگی بەرز داوایان لێدەكات”خوێندكاران بگەڕێنەوە، بۆ كوێ دەڕۆن؟دەی بگەڕێنەوە بۆ خوێندنگا، ئێوە شێتن؟.”


بەڕاستی ئەوان شێتبوون، چونكە باوەڕیان وابوو ڕێگە لە كاروانی ئۆتۆمبیلەكانی عەبدلئیلاه دەگرن بە ڕۆیشتنی بۆ پەرلەمان، كاتێك دەگەنە چایخانەی خەلیك لە گەڕەكی حەیدەرخانە دەوەستن و ڕووبەڕووی كاروانەكە دەبنەوە. عەبدولئیلا بە جلی فەرمیەوە لەناو گالیسەكەی دانیشتووە كە ئەسپ ڕایدەكێشیت و چەند ئەسپێكی دیكەش لە پاسەوانەكانی لە پێشی كاروانەكەوە دەڕۆن و داوادەكەن ڕێگایان بۆ بكەنەوە.

عەبوسی خۆی فڕێدەدات و بەرۆكی عەبدولئیلا دەگرێت و دەیەوێت ڕایكێشتە دەرەوە، خێرا ئەفسەرەكانی فریای عەبدولئیلا دەكەون و عەبوسی فڕێدەدەنە سەر زەوییەكە ئەویش لە ترسی ئەوەی دەستگیر نەكرێت ڕادەكات و خۆی لە ماڵێكدا دەشارێتەوە. ئەگەر بهاتبا ئەو كاتە چەقۆ یان دەمانچەیەكی پێبوایە هەر زوو عەبدولئیلا-ی دەكوشت.
دوای چەند مانگێگ لەو ڕووداوە عەبوسی ئامادەیی تەواو دەكات و دەبێتە خوێندكاری كۆلێژی سەربازی كە هەمیشە خەونی ئەوەبوو ببیتە ئەفسەر.

كودەتاكە ڕوودەدات
بە پێی ئەو بەڵگەنامانەی كە لەبەردەستن ئەفسەرانی ئازادیخواز كە دواتر لە ڕۆژنامەكان چاوپێكەوتنیان لەگەڵ كراوە دەڵێن، لە بەیانی 11ی تەمموزی 1958 و سێ ڕۆژ پێش ئەنجامدانی كودەتاكە، سەركردە باڵاكانی ئەو ڕێكخراوە كۆدەبنەوە كە پێكهاتوون لە عەمید عبدولكەریم قاسم، عەقید عەبدولسەلام عارف، عەقید عبدولەتیف دوڕاجی، ڕەشید موتڵەگ كە یەكێك دەبێت لە هاوڕێ نزیكەكانی عەبدولكەریم قاسم، لێكۆلێنەوەیان لە چارەنووسی سێ سومبوڵی دیاری دەسەڵاتی پاشایەتیان دەكرد ئەوانیش مەلیك فەیسەڵی دووەم و عەبدوئیلاه و نوری سەعید بوون.چونكە ترسیان لەوە بوو ئەوانە ڕابكەنە دەرەوەی وڵات و دواتر هەوڵبدەن بگەڕێنەوە بۆ دەسەڵات وەكو ئەوەی لە شۆڕشی ڕەشید عالی گەیلانی ساڵی 1941 ڕوویدا، بۆیە لەو كۆبوونەوەیە بڕیاردرا بە دەستگیركردنی میر عەبدولئیلا وەسی و نوری سەعید، پاشان ڕەوانەكردنیان بۆ دادگا، یاخود بكوژرێن لە كاتێكدا هەر جووڵەیەك لە دژی بزووتنەوەكە بكەن.

 

چارەنووسی مەلیك فەیسەڵ

دوای كۆبوونەكە چارەنووسی مەلیك بە هەڵپەسێردراوی ماییەوە، عەبدولسەلام عارف بووە دەستەیەك لەگەڵ عەبدولڕەحمان عارفی برای و عەقید عەبدولەتیف دوڕاجی ئەوان بڕیاریاندا ڕاوێژ بە هەندێك خەڵك و سەركردەی حزبەكان بكەن، لەوانەش كامل چادرچی كە سەركردایەتی حیزبی نیشتیمانی نەتەوەیی دەكرد، تێروانینی وابوو كە نابێت خوێن بڕێژرێت، پێویستە ڕووبەرووی دادگا بكرینەوە. بەڵام دەستەكەی عەبدولكەریم قاسم و ڕەشیدی هاوڕێی جەختیان لەوە كردەوە كە پێویستە مەلیك فەیسەڵ بكوژرێت لە كاتێكدا عەبدولكەریم قاسم بە پەرۆشەوە داوای كوشتنی هەریەك لە مەلیك و عەبدولئیلا و نوری سەعید، دەكرد.

كوژرانی بنەماڵەی مەلیك بڕیاری كێ بوو؟
بەڵام گرێ كوێرەكە بڕیاری كوشتنی بنەماڵەی مەلیك بوو، ئێستاش دەپرسرێت ئایا بڕیاری لەناوبردنی بنەماڵەی مەلیك، بڕیارێكی تاكلایەنەی خودی عەبدولكەریم قاسم بووە؟ تا لەو رێگەی كوشتنی نەیارەكانیەوە بگاتە دەسەڵات. یاخود كوژرانی بنەماڵەی مەلیك لە ئەنجامی هەڵچوونی تاكەكانی ناو ئەو كۆمەڵەیە بوون كە دەستگرتن بەسەر كۆشكی پادشایەتیان پێ سپێردرابوو. یاخود لە ئەنجامی لەیەك تێنەگەیشتنی پاسەوانەكانی مەلیك بووە و هێرشبەرەكانیش وەڵامیان داوەتەوە.ئەوەش كاتێك بووە كە بنەماڵەی مەلیك بەرەو باخچەی حەوشەی كۆشك هاتوون لەوێ ویستوویانە خۆیان ڕادەستی حكومەتی نوێ بكەن.

عەبوسی پەلاماری كۆشك دەدات
شەوی 13/14ی تەمموزی 1958 عەبدولستار سەبع عەبوسی ئەفسەری ئێشكگربووە لە سەربازگەی وەشاش (باخچەی زەورای ئێستا) كە لە كۆشكی رەحابەوە نزیكە، ئەوان یەكێك نەبوون لەوانەی كە ئەركی پەلاماردانی كۆشكیان لە ئەستۆ بوو، بەڵام پاش ئەوەی هەواڵەكە بڵاو دەبێتەوە و عەقید عەبدولسەلام عارف لە ڕادیۆوە داوا لە گەل دەكات بەرەو كۆشكی ڕەحاب بڕۆن، بۆ ڕووخاندنی دەسەڵاتی پادشایەتی. عەبوسی لەگەڵ هێزێكی تایبەتی خۆی بەرەو كۆشك دەڕۆن، لەوێ سێ گوولـلە تۆپی عەیار 106 دەنێتە كۆشكەوە بە مەبەستی خۆ بەدەستەوە دانیان. لە نهۆمی سەرەوە دوكەڵ بەرز دەبێتەوە، هەموو ناوچەكەی لەگەڵ ئەلەرزێتەوە و شووشەی پەنجەرەكان دەشكێن، ئەوانەی لە ماڵەكەدان هەموویان دێنە دەرەوە بۆ ئەوەی خۆیان ڕادەستی هێزە تازەكە بكەن.

یەكسەر عەبوسی دەچێتە ژوورەوە، ئەوەش بە هاوكاری چەندین ئەفسەر و سەربازی دیكە.كاتێك دەچنە ژوورەكانی پشتەوەی كۆشك دەرگاكان دەبڕێت تووشی شۆك دەبێت و ئەو دەستەی چەكەكەی(كە جۆری غەدارە بووە)پێگرتووە، دەلەرزێت، كاتێك چاوی بە خێزانەكەی مەلیك وخودی مەلیك فەیسەڵ دەكەوێت هەموویان لەبەردەمی دانیشتوون، ئایا ئەمە خەونە یان ڕاستی؟ ئایا ئەمە مەلیكی عیراق و خێزانەكەیەتی؟ ئایا ئەمە عەبدولئیلا وەسییە كە پێش 11 ساڵ دەیویست بیكوژێت؟ ئایا ئەو هەلەی لە 1947 بۆی دەگەڕا، هەلێكی دیكەی ئەوهای بۆ هەڵدەكەوێت؟.

هەموو ئەو پرسیارانە مێشكی عەبوسیان تێكدابوو، هیچ ئاگای لەخۆی نەما تا بە دەنگی هاوڕێكەی مستەفا عەبدوڵا بە هۆش هاتەوە كاتێك هاواریكرد” هەمووتان برۆنە دەرەوە، یەڵا دەرچن دەی.”

مەلیك دەدوێت

كاتێك عەبوسی و مستەفا دەچنە ژوورەوە، مەلیك فەیسەڵ دەڵێت” بۆ تووڕە دەبی براكەم؟ بۆچی چەكەكەت ئاراستەمان كردووە؟ نابینی كەسمان چەكی پێ نییە؟”
مولازم مستەفا بە دەنگی بەرز بەسەریاندا دەنەڕێنێت” دەی دەرچن، ناپاكەكان، هەستن دەی؟ فەرمان نابیستن؟ هەست بۆ دەرەوە سەگینە، سەربازان بیانبەنە دەرەوە.”
هەموویان هەڵدەستن و بە ڕیز دێنە خوارەوە بۆ باخچەی كۆشك، ئەو كاتە كاتژمێر هەشتی بەیانی بوو. مەلیك فەیسەڵ و عەبدولئیلا و دایكی مەلیك شاژنە نەفیسە و خوشكەكەی عەبدیە و هیامی ژنی عەبدولئیلا و خزمەتكارە توركەیان بە ناوی ڕازقیە.

هەموو ئەندامانی خێزانەكە لە قوژبنێكی باخچەكە دەوەستن و ئەو هەستەی كە پەلاماری كۆشكیان داوە بە شێوەی نیوە بازنەیی دەوریان دەدەن.لەو كاتەدا عەبدولستار بیر دەكاتەوە سەركردایەتی شۆڕش چی لامانە دەكات؟ چارەنووسیان چی دەبێت؟ ئایا زیندانیان دەكەن یاخود ڕەوانەی دەرەوەی وڵاتیان دەكەن؟ چی دەبێت ئەگەر ئینگلیز ئەمانە بهێنێتەوە و بیانكاتەوە بە دەسەڵاتدار؟ چارەنووسی من چی لێدێت؟ وەكو سەڵاحەدین سەباغ لە سێدارەم دەدات؟ئەو كاتە هیچ سەكردەیەكی شۆڕش فریام ناكەوێت. بۆیە پێویستە لەم دارودەستەیە ڕزگارمان بێت تاوەكو جارێكی دیكە نەگەڕێنەوە دەسەڵات.

عەبوسی بە شێوەیەكی شێتانە میلی چەكەكەی هێنایەو و بە شێوەی هەڕەمەكی دەستیكردن بە تەقەكردن لە خێزانی مەلیك فەیسەڵ بە بێ ئەوەی هیچ فەرمانێك لە ئەفسەرێكی پلە باڵاتر لە خۆیەوە بۆ دەرچووبێت.بەو تەقەكردنەش دەرگای جەهەنمی كڵۆمدا بۆ هەموو عێراقیەكان، چونكە سیستمی پادشایەتی بۆ هەمیشە لە عێراق كۆتایی هات.

كاتێك ئەوان دەنگی تەقە دەبیستن هەموو سەربازەكان پێكەوە تەقە دەكەن. مەلیك فەیسەڵ دوو فیشەكی بەر سەری دەكەوێت و فیشەكێكیش بەر ملی دەكەوێت. عەبدولئیلا وەسیش فیشەكێك بەر سینە و فیشەكێكیش بەر پشتی دەكەوێت. هەریەك لە شاژنە نەفیسە و كچەكەی ئەمیرە و چێشتلێنەرە توركە دەكوژرێن، بە دەر لە كوژرانی ژمارەیەكی زۆری ئەفسەر و پاسەوانی مەلیك، شاژنە ئەمیرەیش قۆڵی بریندار دەبێت.

لە هێزی هێرشكەرەكەش نەقیب مستەفا عەبدوڵا بریندار دەبێت فیشەكێك بە سینگی دەكەوێت و نەقیب حەمید سەراجەدین فیشەكێك بەر پاژنە دەكەوێت، ئەفسەرێكی دیكەش دەكوژرێت.
بەو پێیەی لە یاسای سەربازیدا گرنگترین شێوەی تەقەكردن ئەوەیە كە لە دوو شوێنی بەرامبەر بە یەكتر هێزەكە تەقە نەكەن، چونكە بەریەك یەكتر دەكەون، هەر بۆیە هەندێك لە هێرشەكەران برینداربوون و كوژران.

هەموویان لە ترسا تەقەیان دەكرد و دەترسان، زۆربەی فیشەكەكانیش بەر قاچ و سەر دەكەوتن، ئەوەش واتایی ئەوەیە كە لە كاتی تەقەكردندا زاڵ نەبوون.

دوای كۆمەڵكوژییەكە

بنەماڵەی مەلیك لە خوێنی خۆیان دەگەوزانەوە زۆربەیان گیان لە دەستدابوو، هەندێكی دیكەشیان كۆتا هەناسەكانی خۆیان وەكو باڵندەیەكی باڵدار پێشكەشی هەوا دەكرد، عەبوسی یەكە یەكە تەرمەكانی هەڵاوگێڕدەكردەوە بۆ ئەوەی دڵنیا بێتە لە مردنیان. ئەوجا بە دەنگێكی بەرز هاواری كرد” سەربازان تەقە ڕاگرن پێویستە دڵنیابن كە ئەوان مردوون.”
دواتر فەرمانی كرد كە ئۆتۆمبیلێك بریندارەكانی هێزە هێرشەكە بگوازێتەوە بۆ نەخۆشخانە.
ئەفسەرێك لێی دێتە پێش دەپرسێت: گەورەم چی لە تەرمەكان بكەین؟
عەبدولستار سەبع عەبوسی دەڵێت: نازانم.
ئەفسەرەكە دەڵێت: مەبەستت چییە؟ كەس فەرمانی پێنەكردوویت بۆ ئەوەی هەموویان بكوژین؟
عەبوسی دەڵێت: نەخێر كەس فەرمانی پێنەكردووم.
ئەفسەرەكە هاوار دەكات: هەموومان بە بێ فەرمان كوشت؟
عەبدولستار دەترسێت و دەڵێت: ئەوانە تاوانبارن شایستەی مردنن، سەركردەكانی شۆڕش ئێستا بوایە یان دواتر هەموویانی دەكوشت. ئێمە ئەو كارەمان كردووە كە ئەوان دەیانكرد.
ئەفسەرەكە دەڵێـت: ئەو فەرمانەی بە من كراوە بۆ دەستگیركردنی بنەماڵەی مەلیك نەك كوشتنیان ئەگەر بێت تەقەیان بكردایە یاخود ڕووبەڕوو ببنەوە ئەوجا، بەڵام ئەوان تەسلیمی ئێمە بوون، بە بێ ئەوەی یەك فیشەك بتەقێنن. ئێستا ئێمە تاوانبار و بكوژین. دوای ئه‌وه‌ی عه‌بوسی هه‌ستیكرد هه‌ڵه‌یه‌كی ئه‌نجامداوه‌، ئه‌و جار هاواریكرده‌ سه‌ربازه‌كان كه‌ جه‌سته‌كان هه‌ڵگرن سۆنده‌یان هێنا و ئه‌و ناوه‌یان پاككرده‌وه‌ وه‌كو ئه‌وه‌ی هیچ نه‌بووبێت و خوێنی زه‌وییه‌كه‌یان پاككرده‌وه‌. پاشان هاتن به‌ ئۆتۆمبیلێكی جۆری (ڤان) ته‌رمی مه‌لیك فه‌یسه‌ڵ و عه‌بدولئیلاه وه‌سی و خاتوو نه‌فیسه‌ و شاژنه‌ عه‌بدیه‌ برانه‌ ده‌ره‌وه‌، ئۆتۆمبیلی دووه‌م له‌ جۆری (زیل) جه‌سته‌ی چێشتلێنه‌ر توركه‌كه‌ و پاسه‌وانه‌كانی مه‌لكیان پێگواسته‌وه‌. به‌جۆرێك كاریانكرد كه‌ گوایه‌ جه‌سته‌كان خه‌ڵكی ڕاپه‌ڕیوو ئه‌وانی كوشتووه‌. ئه‌و ئه‌فسه‌ر په‌یوه‌ندی كرد به‌ عه‌قید عه‌بدولسه‌لام عارفه‌وه‌، كه‌ چی ڕوویداوه‌، ئه‌ویش له‌ وه‌ڵامدا گوتی من ستار سه‌بع عه‌بووسی ناناسم به‌ڵام ده‌ستی خۆش بێت.به‌ زووترین كات با بگاته‌ وێستگه‌ی ته‌له‌فزیۆن. عه‌بدولستار به‌ خێرای ڕۆیشت به‌ پیری داواكه‌ی عه‌بدولسه‌لام عارفه‌وه‌.دوای گه‌یشتنی به‌ ته‌له‌فزیۆن عه‌بووسی چاوه‌ڕوانی عه‌بدولسه‌لام عارفی ده‌كرد، له‌گه‌ڵ بینینی عه‌بدولسه‌لام، عه‌بوسی سڵاوی سه‌ربازی لێكرد، ئه‌ویش له‌ وه‌ڵامی سڵاوه‌كه‌ی عه‌بووسی گوتی” بیستم ئه‌مڕۆ چیتكردووه‌، ئافه‌رین بۆ تۆ.ئه‌وه‌ له‌ ئه‌فسه‌رێكی نیشتمانی پاك چاوه‌ڕوان ده‌كرێت، من ده‌ستخۆشیت لێده‌كه‌م و سوپاس. ده‌كرێت ئێستا بگه‌ڕێیته‌وه‌ بۆ سه‌ربازگه‌كه‌ت، دواتر وته‌كانت (ئیفاد) له‌ په‌راوی لێكۆڵینه‌ بۆ بنووسه‌.

 

وته‌كانی عه‌بدولستار سه‌بع عه‌بووسی له‌سه‌ر چۆنیه‌تی ڕووداوه‌كه‌
له‌ وته‌كانی عه‌بووسی ده‌رده‌كه‌وێت كاتێك له‌ كاتژمێری پێنجی سه‌رله‌به‌یانی گوێی له‌ ده‌نگی ته‌قه‌ ده‌بێت به‌ بێ ئه‌وه‌ی هیچ كه‌سێك فه‌رمانی پێ بكات، دوای تێگه‌یشتنی له‌ بوونی كوده‌تا چه‌ند سه‌ربازێك له‌گه‌ڵ خۆی ده‌بات، ئۆتۆمبیلێكیش كه‌ هه‌ڵگری تۆپێكه‌ به‌ره‌و ره‌حاب به‌ڕێده‌كه‌وێت، له‌وێ ده‌بینیت چه‌ند سه‌رباز له‌سه‌ر ئه‌رزه‌كه‌ ڕاكشاون و ته‌قه‌ به‌ ئاراسته‌ی كۆشكه‌كه‌ ده‌كه‌ن، عه‌بووسیش ده‌ست ده‌كات به‌ تۆپ ته‌قاندن، له‌ ته‌قاندنی تۆپی دووهه‌م ده‌بێته‌وه‌، چه‌ند كه‌سێكی پله‌ باڵا دێنه‌ ده‌ره‌وه‌ بۆ خۆ ڕاده‌ستكردنه‌وه‌، یه‌كێك له‌و كه‌سانه‌ عه‌قید ته‌ها بامه‌ڕنی ده‌بێت ئامر لیوا بووه‌، ده‌ڵێت” ئێمه‌ ئاماده‌ین خۆمان ڕاده‌ست بكه‌ین.”فه‌رموون وه‌رنه‌ ژووره‌وه‌، عه‌بووسی واده‌زانێت بامه‌ڕنی ده‌یه‌وێت فێڵی لێبكات بۆیه‌ تۆپی سێهه‌م ئاراسته‌ی كۆشك ده‌كات، له‌كاتی پڕكردنی تۆپی چواره‌م، ته‌ها بامه‌ڕنی ده‌بینێت كۆمه‌ڵێك سه‌ربازی به‌ شوێنیدا ڕێده‌كه‌ن هه‌موویان چه‌كه‌كانیان داناوه‌ سه‌ر زه‌ویه‌كه‌ به‌ مه‌به‌ستی خۆ ڕاده‌ستكردنه‌وه‌، دواتر ته‌ها بامه‌ڕنی جبه‌خانه‌یه‌كی گه‌وره‌ پێشكه‌شی هێزه‌كه‌ی عه‌بووسی ده‌كات. ئه‌و كاره‌ی بامه‌ڕنی به‌ مه‌به‌ستی ناپاكی نه‌بووه‌ له‌ مه‌لیك به‌ڵكو له‌ ترسی گیانی خۆی ئه‌و كاره‌ی كردووه‌.

 

عه‌بووسی خۆی ده‌كوژێت
دوای ئه‌وه‌ی كاره‌كانی ئه‌و ڕۆژه‌ ته‌واو ده‌بێت، وه‌كو پاڵه‌وانێك ده‌گه‌ڕێته‌ ماڵه‌وه‌، له‌ نێو خێزانه‌كه‌ی خۆیدا باسی كاره‌كانی ئه‌و ڕۆژه‌ی ده‌كات، له‌ پاش ڕۆیشتنی برا و كه‌سه‌كانی، عه‌بووسی هه‌ڵده‌ستێت خۆی ده‌شوات، له‌ دووشی گه‌رماوه‌كه‌، خوێن ده‌بینێت، هاوار ده‌كات” خوێن، خوێن.”
ژنه‌كه‌ی به‌خێرای به‌ره‌و گه‌رماوه‌كه‌ ده‌چێت ده‌ڵێت”كوا خوێن؟” گیانه‌كه‌م خوێن نییه‌ ئاوه‌.”
ئه‌و شه‌وه‌ ده‌خه‌وێت، ڕاده‌چه‌ڵكێت و هاوار ده‌كات” سه‌یری ته‌رمه‌كان بكه‌ن، ئه‌ها ته‌رمی مه‌لیك، فه‌یسه‌ڵ، سه‌یری ته‌رمی عه‌بدولئیلا بكه‌، ته‌رمی ئه‌وانی دیكه‌.”
ژنه‌كه‌ی دڵنیای ده‌كاته‌وه‌ كه‌ ته‌رم نیین ئه‌وانه‌ به‌ڵكو منداڵه‌كانی خۆمانن خه‌وتوون،دواتر هه‌ڵده‌ستێت قورئانی بۆ ده‌خوێنێت.

 

ئه‌و كوشتاره‌گه‌یه‌ كاریگه‌ری زۆر له‌سه‌ر عه‌بدولستار سه‌بع عه‌بووسی درووست ده‌كات، پاش ئه‌وه‌ی له‌ 1958 ده‌بێته‌ یاریده‌ده‌ری گرتووخانه‌ی ڕاگیراوان، كه‌ زۆربه‌ی كه‌سایه‌تیه‌كانی سه‌رده‌می مه‌لیكی لای زیندانه‌ و ده‌بێته‌ به‌رپرسی سه‌ربازی له‌ مۆسكۆ،  به‌رده‌وام خه‌ون ده‌بێنێت مه‌لیك فه‌یسه‌ڵ پێی ده‌ڵێت” كوڕم بۆچی منت كوشت؟ چ تاوانێكم به‌رامبه‌رت كردبوو؟”
له‌ هه‌شتی شوباتی 1963 ده‌بێته‌ عه‌قید عه‌بدولستار سه‌بع عه‌بوسی و  ،  به‌رده‌وام خه‌ون ده‌بێنێت مه‌لیك فه‌یسه‌ڵ پێی ده‌ڵێت” كوڕم بۆچی منت كوشت؟ چ تاوانێكم به‌رامبه‌رت كردبوو؟” عه‌بووسی ئه‌م باسه‌ی چه‌ندین جار لای كه‌سه‌ نزیكه‌كانی ده‌كرد، كۆتا جار له‌ شوباتی 1970 نزیكه‌ی 12 ساڵ دوای ئه‌و كوشتاره‌گه‌ی كۆشكی ڕه‌حاب، له‌ خه‌و هه‌ڵده‌ستێت، دیسان مۆته‌كه‌ی ماڵی مه‌لیك ده‌وریان لێداوه‌، بۆیه‌ ده‌مانچه‌كه‌ی ده‌رده‌هێنێت و خۆی ده‌كوژێت، دواتر له‌ گۆڕستانی گه‌یلانی ده‌نێژرێت

لێدوان له‌ ڕێگای فه‌یس بووك

About didar othman

Check Also

zana

زانـــــا و سته‌مکار (شـــانــۆگــه‌ریــیــه‌كــى مــێــژوویــیــه‌)

زانـــــا و سته‌مکار (شـــانــۆگــه‌ریــیــه‌كــى مــێــژوویــیــه‌) نووسه‌ری کتێب : نوسينى : يوسف القرضاوى / وه‌رگێڕانى : …